Debaty sejmowePierwsza Kadencja

Interpelacja w sprawie zbyt wysokich opłat za wpis stowarzyszenia do Krajowego Rejestru Sądowego

   Ustawa z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych wprowadziła obowiązkowe opłaty sądowe w sprawach, które na mocy przepisów szczególnych były dotychczas z tego zwolnione. Takie zwolnienie przewidywała m.in. ustawa z 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach. Obecnie od wniosku o zarejestrowanie w KRS w rejestrze stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz publicznych zakładów opieki zdrowotnej pobiera się aż 500 zł opłaty. Jednak przepisy w tej materii są niespójne i sprzeczne ze sobą. Na podstawie ustawy z 7 kwietnia 1989 r. prawo o stowarzyszeniach postępowanie w sprawach o wpis stowarzyszenia do rejestru stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz publicznych zakładów opieki zdrowotnej do KRS jest wolne od opłat sądowych.

   Warto przypomnieć preambułę, która przyświecała ustawodawcy przy stanowieniu prawa o stowarzyszeniach, wskazującą, że prawo to ustanawia się ˝w celu stworzenia warunków do pełnej realizacji gwarantowanej przepisami Konstytucji wolności zrzeszania się zgodnie z Powszechną Deklaracją Praw Człowieka i Międzynarodowym Paktem Praw Obywatelskich i Politycznych, umożliwienia obywatelom równego, bez względu na przekonania, prawa czynnego uczestniczenia w życiu publicznym i wyrażania zróżnicowanych poglądów oraz realizacji indywidualnych zainteresowań, a także uwzględniając tradycje i powszechnie uznawany dorobek ruchu stowarzyszeniowego.˝

   Państwu Polskiemu powinno zależeć na budowaniu dojrzałego społeczeństwa obywatelskiego i warto ten proces wspierać. Obywatel swoją aktywność może realizować m.in. właśnie poprzez działalność w różnego rodzaju stowarzyszeniach, i to nawet kilku tego typu organizacjach. Rzeczą idealną byłoby, aby każdy Polak angażował się w życie społeczne przez udział w kilku organizacjach: stowarzyszeniach związanych z działalnością konkretnego przedszkola czy szkoły, gdy jego dzieci jeszcze się edukują, w stowarzyszeniach kulturalnych, społecznych, sportowych, hobbistycznych, branżowych i zawodowych, aż po organizacje emeryckie, gdy wyłączy się z życia zawodowego. To zwłaszcza małe lokalne stowarzyszenia najbardziej angażują swych członków. Jednak właśnie dla tego typu stowarzyszeń wniesienie tak wysokiej opłaty stanowi dość poważną barierę finansową, co w pewnym stopniu może ograniczać faktyczną wolę zrzeszania się. Wielu Polaków chce (i może) zaangażować swój czas i osobistą energię, nie ponosząc przy tym jednak dodatkowych i nadmiernych kosztów finansowych. Różnego rodzaju opłaty pieniężne, w dość jeszcze ubogim społeczeństwie, nie mogą stanowić ˝kary˝ za chęć bycia aktywnym. Dobrze też byłoby, aby jak najbardziej ułatwić tworzenie organizacji pozarządowych, bowiem nasi obywatele pod względem przynależności do organizacji pozarządowych są daleko w tyle za krajami o ustabilizowanej demokracji. Na Zachodzie jest dobrą tradycją tworzenie lokalnych stowarzyszeń dla załatwienia nawet incydentalnych spraw, ale zajmujących lokalną społeczność (np. organizacja placu zabaw dla dzieci na osiedlu lub załatwienie problemu braku poczty w dzielnicy). W tym kontekście należy więc rozważyć, czy 500 zł opłaty za wniesienie wpisu do KRS jest zbyt dużą opłatą. Trzeba też zwrócić uwagę, że są przy tym inne opłaty, aż po kwotę 300 zł, wynikającą z wykreślenia z rejestru.

   W związku z powyższym uprzejmie proszę o odpowiedź na następujące pytania: Jakie stanowisko w sprawie wysokości opłaty za wpis do Krajowego Rejestru Sądowego zajmuje Pan Minister? Czy nie uważa Pan, że opłata w wysokości 500 zł jest zbyt wysoka? Jeśli tak, to czy Ministerstwo zamierza podjąć stosowne kroki, aby ją zmniejszyć?

   Z poważaniem

   Poseł Roman Czepe

   Warszawa, dnia 25 sierpnia 2006 r.