Debaty sejmowePierwsza Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie inwestycji realizowanych na gruntach lessowych

   Szanowny Panie Marszałku! W nawiązaniu do pisma z dnia 14 grudnia 2000 r., znak SPS-0202-5322/00, dotyczącego interpelacji posła Jerzego Jaskierni w sprawie inwestycji realizowanych na gruntach lessowych uprzejmie informuję, iż problematyka budowy obiektów, dla których podłoże stanowią grunty lessowe, nie ma w prawie polskim szczególnych unormowań technicznych, a w rozwiązaniach konstrukcyjnych uwzględnia się tradycyjne regionalne metody zabezpieczeń przeciw wilgoci, tym samym likwiduje się możliwe przyczyny awarii. Należy zaznaczyć, że grunty lessowe nie tworzą jednolitej pokrywy, ale występują w płatach na ograniczonych obszarach. Najbardziej znane tereny ich występowania to: Wyżyna Sandomierska, Lubelska, tereny Małopolski oraz Pogórza Karpackiego. Ich charakterystyczną cechą z punktu widzenia budowlanego jest wysoka porowatość i zdolność części z nich do osiadania zapadowego pod wpływem zawilgocenia.

   Poniżej przekazuję odpowiedzi na postawione w interpelacji pytania.

   1. Jakie standardy obowiązują przy podejmowaniu inwestycji na gruntach lessowych?

   Projektowane obiekty na terenach, gdzie podłoże stanowią lessy, podlegają tym samym uregulowaniom prawnym (Prawo budowlane) i technicznym (normy geotechniczne, konstrukcyjne), co obiekty realizowane na innych obszarach.

   Od 9 stycznia 1999 r. szczegółowe zasady ustalania geotechnicznych warunków posadowienia obiektów budowlanych reguluje rozporządzenie ministra spraw wewnętrznych i administracji z dnia 24 września 1998 r. w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadowiania obiektów budowlanych (DzU nr 126, poz. 839).

   2. Czy rządowi znane są przypadki zagrożenia dla budowli powstałych na takim gruncie?

   Przypadki zagrożeń pojedynczych obiektów, jak i całych zespołów budowli, są szeroko znane, a literatura przedmiotu jest bardzo obszerna. Bliskim przykładem może być zabezpieczenie Starego Miasta w Sandomierzu (1964-1968).

   3. Jeśli były takie przypadki, to jaki miały charakter - naruszenia norm czy też standardów bądź też wiązały się z innymi przyczynami?

   Przyczyny powstania zagrożeń leżą zarówno po stronie nieprzestrzegania wymagań normowych, jak i występowania przypadków ekstremalnych, które nie mogą być przewidziane przez obowiązujące przepisy techniczno-budowlane i normy. Chodzi tu przede wszystkim o niekontrolowane siły natury, które w przypadku nadmiernego zawilgocenia podłoża stają się szczególnie groźne dla obiektów budowlanych posadowionych na gruntach lessowych.

   Zawilgocenie może również pochodzić z nieszczelnej kanalizacji lub sieci wodociągowej, a najczęściej nieprawidłowych odwodnień. Nieprawidłowości te wynikają z naruszenia przepisów i norm.

   4. Jakie są zasady postępowania, gdy dochodzi do zagrożenia - czy skutki mogą być usunięte z zachowaniem przeznaczenia obiektów?

   Ocena zagrożenia, z uwagi na stan techniczny obiektu oraz możliwości zachowania jego przeznaczenia po usunięciu ewentualnych skutków, powinna być każdorazowo dokonywana przez specjalistów (inżynierowie budowlani, geotechnicy) w formie ekspertyzy lub opinii technicznej. Każdy przypadek musi być analizowany indywidualnie. Zagadnieniami tymi zajmuje się Zakład Geotechniki i Fundamentowania Instytutu Techniki Budowlanej podległy ministrowi rozwoju regionalnego i budownictwa.

   Zagrożenia wywołane przez niesprawną sieć wodociągową, kanalizacyjną lub odwodnienie mogą być (i są w wielu przypadkach) eliminowane poprzez ich wymianę, monitoring, stosowanie nowoczesnych materiałów i rozwiązań.

   5) Czy istnieją jakieś szczególne standardy w odniesieniu do budynków, które mają spełniać określone zadania publiczne - np. siedziba ZUS?

   Obiekty użyteczności publicznej nie podlegają szczególnym wymaganiom technicznym i prawnym, jeśli chodzi o usytuowanie ich na obszarach gruntów lessowych. W projekcie budowlanym powinna być dokumentacja geologiczno-inżynierska lub geotechniczna podająca zasady rozwiązania problemów związanych z podłożem i wyjaśniająca, czy grunty są zapadowe.

   Sprawa stanu technicznego budynku Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Opatowie znana jest powiatowemu inspektorowi nadzoru budowlanego. Została wykonana ocena techniczna tego budynku, która wskazuje na złe odwodnienie wód opadowych i pęknięcia, w szczególności płyt elewacyjnych, które są wymieniane. Decyzja o przeprowadzeniu remontu lub złożenie wniosku o wydanie decyzji o rozbiórce budynku należy do właściciela. Aktualnie nie jest przeprowadzane postępowanie zmierzające do wydania decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę.

   Z wyrazami szacunku

   Podsekretarz stanu

   Olgierd Dziekoński

   Warszawa, dnia 11 stycznia 2001 r.