Debaty sejmowePierwsza Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie wprowadzenia zmian w rozliczaniu podatku VAT przez zakłady pracy chronionej

   Szanowny Panie Marszałku! Odpowiadając na przesłaną przy piśmie znak SPS-0202-4292/00 z 7 lipca 2000 r. interpelację pana posła Romana Rutkowskiego w sprawie wprowadzenia zmian w rozliczeniu podatku VAT przez zakłady pracy chronionej, uprzejmie informuję i wyjaśniam, co następuje:

   W drodze zmiany art. 14a ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (DzU nr 11, poz. 50 z późn. zm.) została zlikwidowana ulga w podatku VAT dla prowadzących zakłady pracy chronionej lub zakłady aktywności zawodowej polegająca na zwolnieniu tych zakładów z obowiązku wpłaty podatku VAT do urzędu skarbowego. W to miejsce wprowadzono system polegający na wpłacaniu przez te zakłady zobowiązania w podatku VAT na zasadach ogólnych, na rachunek właściwych urzędów skarbowych, a następnie zwrotach wpłaconych kwot do wysokości nie przekraczającej iloczynu liczby osób niepełnosprawnych zatrudnionych w zakładzie pracy chronionej lub zakładzie aktywności zawodowej w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy oraz najniższego wynagrodzenia pracowników (z podziałem na stopnie niepełnosprawności: lekki, umiarkowany, znaczny).

   Przyczyny wprowadzonej nowelizacji art. 14a zapewne są znane panu posłowi, gdyż poprzedziły ją długotrwałe dyskusje i analizy w komisjach sejmowych oraz w trakcie debat na posiedzeniach plenarnych Sejmu i Senatu.

   Nowy system rozliczania VAT przez zakłady pracy chronionej z jednej strony stanowi w dalszym ciągu wsparcie dla pracodawców zatrudniających osoby niepełnosprawne, z drugiej natomiast jest istotnym elementem wymaganych prac dostosowawczych naszego prawa do standardów przewidzianych w Unii Europejskiej. Nowe rozwiązania wdrożone od 1 stycznia 2000 r. należy uznać za pierwszy etap dostosowywania systemu rozliczeń zakładów pracy chronionej do prawa Unii Europejskiej. Nowe rozwiązania stanowią postęp, gdyż nie są aż tak wyraźnie sprzeczne, jak poprzednio obowiązujące przepisy, z postanowieniami szóstej dyrektywy Rady Unii Europejskiej z 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji przepisów państw członkowskich, dotyczących podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej - ujednolicona podstawa wymiaru podatku (77/388/EEC). Postanowienia tej Dyrektywy nie przewidują bowiem możliwości dokonywania zwolnień z wpłaty pełnej bądź częściowej kwoty podatku od towarów i usług (w tym również przez pracodawców zatrudniających osoby niepełnosprawne). Trzeba również zwrócić uwagę na fakt, iż Rada Ministrów w przekazanym właściwym organom Unii Europejskiej ˝Stanowisku negocjacyjnym w obszarze Podatki - cz. 10˝ zobowiązała się do zlikwidowania w terminie do dnia 31 grudnia 2002 r. prawnopodatkowych rozwiązań w podatku VAT, niezgodnych z postanowieniami ww. szóstej dyrektywy.

   Zaproponowana natomiast w ww. interpelacji zmiana do cytowanej wyżej ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. polegałaby w zasadzie na przywróceniu z pewną modyfikacją zwolnienia od podatku VAT dla zakładów pracy chronionej, a tym samym przywrócenia stanu prawnego obowiązującego przed 1 stycznia 2000 r.

   Uwzględnienie tej propozycji oznaczałoby regres w procesie dostosowawczym naszego prawa do standardów Unii Europejskiej, zwłaszcza w kontekście formułowania ostatnio opinii o opóźnieniach Polski w dostosowywaniu prawa polskiego (w tym również podatkowego do wymogów unijnych).

   Nadmieniam ponadto, że w raporcie o stanie przyjmowania i wdrażania acquis communautaire w obszarze ˝Podatki˝, przyjętym przez Zespół Negocjacyjny o Członkostwo Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej (przyjętym w dniu 20 marca 2000 r. i zaprezentowanym w strukturach administracyjnych Unii Europejskiej) zawarto informację, iż zniesione zostały ulgi w VAT dla zakładów pracy chronionej.

   W związku z powyższym aktualne rozwiązania dotyczące rozliczeń w podatku VAT przez zakłady pracy chronionej nie mogą być zmienione w kierunku nawet częściowego zwolnienia tych zakładów od wpłaty podatku VAT do urzędu skarbowego.

   Należy przy tym podkreślić, iż nowy system rozliczeń podatkowych zakładów pracy chronionej z tytułu podatku od towarów i usług ogranicza możliwości nadużyć, jakie często miały miejsce w warunkach funkcjonowania dotychczasowego systemu.

   W projekcie ustawy zmieniającej ww. ustawę z dnia 8 stycznia 1993 r., przekazanym niedawno pod obrady KERM, KSRM i Rady Ministrów, przewiduje się modyfikację przepisów zawartych w art. 14a przedmiotowej ustawy zawierającą pewne uproszczenia proceduralne w korzystaniu z omawianych zwrotów, które zapewne będą korzystne dla podatników.

   Z poważaniem

   Sekretarz stanu

   Jan Rudowski

   Warszawa, dnia 28 lipca 2000 r.